پرسش و پاسخ شرعی | احکام نماز جماعت (پاسخ به 10 پرسش کاربردی)

نصب عکس در مسجد
پرسش: آیا نصب عکس به دیوارهای مسجد اشکال دارد؟
خامنه ای: نصب عکس در مسجد، به خودی خود اشکالی ندارد؛ لکن ا گر در شبستان مسجد باشد، بهتر است هنگام نماز، روی آن پوشیده شود و ا گر عکس و پوستر جلوی شخص نمازگزار نباشد، نمازخواندن در این حالت، مکروه نیست. 2
مکارم: ا گر تزیین با عکس موجودات زنده نباشد و جنب هی اسراف پیدا نکند، اشکال ندارد. 3
سیستانی: نماز خواندن در جایی که عکس باشد، هر چند رو به روی نمازگزار نباشد، مکروه است (بهتر است هنگام نماز، روی آن پوشیده شود). 4

توجه:

قرار دادن عکس اماکن مقدّس مانند مکه و مدینه و حرم سیدالشهدا علی هالسام و غیره در محل نماز (به خاطر آن که جزو موجودات دارای روح نیست) اشکال ندارد و ا گر عکس فردی را که برایش مراسم گرفته اند (مانند مجلس ترحیم)، در زمان برگزاری مراسم بگذارند و بعد بیرون ببرند هیچ مانعی ندارد. 5

 

جا گرفتن در مسجد
پرسش: کسی که برای نماز در مسجد جا گرفته است، آیا دیگران میتوانند در جای او نماز بخوانند؟
خامنه ای و مکارم: ا گر كسى قبل از دیگرى در مسجد جا گرفت، دیگرى نمىتواند آنجا را از او بگیرد و در صورتی که جای نمازگزار دیگری را در مسجد غصب کند و در آنجا نماز بخواند، بنابر احتیاط واجب باید دوباره نمازش را در جای دیگری بخواند.
سیستانی: نمازش صحیح است، اگر چه گناه کرده است.

توجه:

جا گرفتن برای نماز باید به چیزهایی همچون سجاده، عبا، چادر و مانند آن باشد که تمام محل نماز یا قسمت عمد هی آن را بگیرد، نه مهر و تسبیح 2. جا گرفتن در مسجد زمانی معتبر است که خود شخص در مسجد حضور داشته باشد یا غیبتش کوتاه مدت باشد و این که برخی از نماز قبلی جا برای نماز بعدی م یگیرند و گاهی هم تا چند روز تشریف نمی آورند، اولویتی برای آ نها نمیآورد و دیگران می توانند از جای گرفته شده استفاده کنند. 3. ا گر کسی که برای نماز جا گرفته و چیزی در صف نماز گذاشته )مثاً سجاده گذاشته( و تا رکوع رکعت اول در صف نماز حاضر نشود، دیگری می تواند در جای او نماز بخواند؛ ولی ضامن نگهداری آن چیز (سجاده) است تا صاحبش برگردد.

 

حضور زنان در مسجد
پرسش: آیا نماز خواندن زنان در مسجد ثواب دارد یا بهتر است در منزل نماز بخوانند؟
پاسخ: برای زنان بهتر است در جایی نماز بخوانند که از دیگر جاها در محفوظ بودن از نامحرم مناس بتر باشد؛ ولی ا گر بتوانند خود را به طور کامل از نامحرم حفظ کنند، بهتر است در مسجد نماز بخوانند و فضیلت نماز خواندن در مسجد مختص مردان نیست. 9

توجه:

  1. 1.همانطور که اشاره شد، حضور زنان در مساجد به شرطی فضیلت دارد که آنان خود را از نامحرم بپوشانند و در معرض نگاه نامحرمان قرار ندهند؛ نکته ی مهمتر هم این است که به طور کلی خروج زنان متأهل از منزل باید با اجاره و رضایت قلبی شوهر باشد (مگر بخواهند برای امور واجب) مانند حج واجب(یا ضرورتی عقلایی از منزل خارج شوند که در این صورت نا رضایتی شوهر، مانع نیست). 10
  2. از جمله مسائلی که حاکی از قداست و حفظ احترام مسجد است، پرهیز از رفتن به مسجد در حال جنابت و در ایام عادت (قاعدگی) است؛ بنابراین توقف در مساجد و گذاشتن چیزی در مسجد برای کسانی که عذر شرعی دارند (مانند حایض و نفسا) و همچنین کسانی که جنب هستند، حرام است؛ ولی ا گر از یک در وارد و از در دیگر خارج شوند، مانعی ندارد. 11

 

کف زدن در مسجد
پرسش: در ایام ولادت حضرات معصومین علیهم السلام در برخی مساجد، مجالسی برپا می شود و ضمن مداحی، مردم کف می زنند، آیا این کار در مسجد اشکال دارد؟
خامنه ای: بهتر است فضای مجالس دینی به خصوص مراسمی که در مساجد و حسینی هها و نمازخان هها برگزار میشود به ذکر صلوات و تکبیر معطّر گردد تا انسان به ثواب آ نها برسد.
سیستانی: ا گر در عرف مردم، هتک حرمت محسوب شود، جایز نیست.
مکارم: در مساجد و حسینی هها باید از کف زدن پرهیز شود.

 

نجس کردن مسجد
پرسش: نجس کردن مسجد چه حکمی دارد و پس از نجس شدن مسجد وظیفه ی ما چیست؟
پاسخ: نجس کردن عمدی زمین، سقف، دیوار، بام و فرش مسجد حرام است و برطرف کردن نجاست از مسجد واجب است؛ بنابراین هنگامی که انسان از نجاست مسجد مطلع شد، حتی ا گر خودش مسجد را نجس نکرده باشد، باید بلافاصله آن را تطهیر کند و نباید به قدری معطّل کند که عرفاً بگویند تأخیر انداخته است.

توجه:

در صورتی که افرادی مسئولیت تطهیر مسجد را به عهده دارند (مانند خادم مسجد)، بنابر احتیاط واجب کسی که از نجاست مسجد با خبر م یشود، باید به ایشان اطاع دهد.

 

تهیه و تنظیم: حجت الاسلام علیرضا محمدی نژاد | نشریه ی جماعت / شماره ی سوم؛ (1)


1. مطابق با فتاوای آیات عظام: خامنه ای، سیستانی و مکارم شیرازی
2. خامنه ای: استفتا
3. مکارم، استفتائات جدید، ج 1، س 177
4. سیستانی، توضیح المسائل، م 895
5. رساله ی مصور، ج 2، ص 206 ؛ مکارم: استفتا
6. توضیح المسائل مراجع، م 868 ؛ خامنه ای، آموزش مصور احکام، ص 309
7. سیستانی، توضیح المسائل، م 856
8. خامنه ای و مکارم: استفتا از دفتر
9. توضیح المسائل مراجع، م 894 ؛ خامنه ای، اجوبة الاستفتائات، با استفاده از م 391 و آموزش مصور احکام، م 309
10 . توضیح المسائل مراجع، م 2412 ؛ خامنه ای: استفتا؛ سیستانی، منهاج الصالحین، ج 2 ، م 337 و 338 ؛ مکارم، استفتائات جدید، ج 2، با استفاده از س 964 و استفتا.
11 . توضیح المسائل مراجع، م 355 ؛ خامنه ای، آموزش مصور احکام، ص 330 .
12 . خامنه ای، اجوبة الاستفتائات، س 1182 و آموزش مصور احکام، ص 331 .

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.